S&P 500 vs Nasdaq 100: परदेशात गुंतवणूक करायची, पण कोणता index?

Santosh suryawanshi
27 October 2026 · ७ मिनिटे वाचन

BAZAARBULL · GLOBAL INVESTING GUIDE

S&P 500 vs Nasdaq 100: परदेशात गुंतवणूक करायची, पण कोणता index?

27 ऑक्टोबर 2026 · डॉ. संतोष सूर्यवंशी · वाचन वेळ 9 मिनिटं · 3 interactive calculators

🌍 तुमचे सगळे mutual funds भारतात, सगळा पगार रुपयात, घरही भारतात. मग भारतीय बाजार किंवा रुपया अडचणीत आला, तर तुमची संपूर्ण संपत्ती एकाच वेळी हलते!

म्हणूनच अनेक जण परदेशी index funds कडे पाहत आहेत. पण पहिलाच प्रश्न पडतो: S&P 500 vs Nasdaq 100, यापैकी कोणता? दोन्ही अमेरिकन, दोन्हीत मोठ्या कंपन्या; मग फरक काय? PPFAS च्या अहवालावर आधारित हा सोपा मराठी guide, calculators सह. [1]

वाचता वाचता सुरुवात करा: Angel One Demat → Zerodha Demat → SIP – FundzBazar →

S&P 500 vs Nasdaq 100 आधी समस्या: Diversification फक्त “कागदावर”

तुमच्याकडे large-cap, mid-cap, small-cap असे तीन-चार funds असतील, तर तुम्ही अनेक कंपन्यांत गुंतवले आहे. पण सगळ्या कंपन्या एकाच अर्थव्यवस्थेत आणि एकाच चलनात (रुपया) आहेत. याला geographical concentration म्हणतात. [1]

🌾 शेतकऱ्याचं उदाहरण: एका शेतात कांदा, कापूस आणि सोयाबीन घेतलं तरी पाऊस एकच असतो. दुष्काळ पडला तर तिन्ही पिकं अडचणीत. वेगवेगळ्या भागात शेती असेल, तर एका भागातला दुष्काळ संपूर्ण उत्पन्न बुडवत नाही. परदेशी गुंतवणूक म्हणजे “दुसऱ्या गावातली शेती”.

शिवाय काही क्षेत्रांतल्या आघाडीच्या कंपन्या भारताबाहेर आहेत: advanced semiconductor manufacturing, नवीन औषधं (innovative pharma) आणि AI infrastructure. [1]

S&P 500 vs Nasdaq 100: कोणता index जगाचा किती भाग?

जागतिक शेअर बाजार मूल्याचा (global market value) अंदाजे वाटा · PPFAS च्या अहवालानुसार [1]

S&P 500सुमारे 500 कंपन्या

40%+

संपूर्ण US बाजारसर्व अमेरिकन कंपन्या

60%+

MSCI ACWIसुमारे 2,600 कंपन्या

≈ 85%

MSCI ACWI IMIसुमारे 9,000 कंपन्या

≈ 99%

➡️ फक्त 500 अमेरिकन कंपन्या (S&P 500) जगाच्या शेअर बाजाराच्या 40% पेक्षा जास्त आहेत! म्हणूनच S&P 500 vs Nasdaq 100 या चर्चेत S&P 500 ला “broad” पर्याय मानलं जातं. Nasdaq 100 चा जागतिक वाटा अहवालात दिलेला नाही, म्हणून तो इथे दाखवला नाही.

S&P 500 vs Nasdaq 100: समोरासमोर तुलना

🇺🇸 S&P 500

सुमारे 500 आघाडीच्या US कंपन्या
अनेक sectors मध्ये पसरलेला, banks/financials सह
अनेक कंपन्यांचं मोठं उत्पन्न अमेरिकेबाहेरून येतं
PPFAS अहवाल: परदेशी गुंतवणुकीची सुरुवात म्हणून योग्य

💻 Nasdaq 100

Nasdaq वरच्या 100 सर्वात मोठ्या non-financial कंपन्या
Technology आणि biotech वर जास्त भर
Innovation ला जास्त exposure
चढ-उतार (volatility) सहन करू शकणाऱ्यांसाठी

मुद्दा	S&P 500	Nasdaq 100
कंपन्या	सुमारे 500	100
Financials (banks)	समाविष्ट	नाहीत
Sector diversification	जास्त	कमी, technology-केंद्रित
Volatility	तुलनेने कमी	संभाव्यतः जास्त
कोणासाठी अभ्यासावा	Broad international diversification हवं असेल तर	Technology/innovation चा जास्त exposure हवा असेल तर

स्रोत: PPFAS च्या The Tortoise Lens (जुलै–सप्टेंबर 2026) वर आधारित Livemint लेख [1]

गोष्ट: नाशिकच्या अमितचा डॉलरमधला प्रश्न

अमित नाशिकमध्ये IT मध्ये काम करतो. त्याची मुलगी 8 वर्षांनी पुढच्या शिक्षणासाठी परदेशी जाणार आहे. तो खर्च डॉलरमध्ये असेल. रुपया कमकुवत झाला, तर त्याचे रुपयातले पैसे कमी पडतील.

अमितच्या लक्षात आलं की परदेशी index fund मधली गुंतवणूक डॉलरशी जोडलेली असते. रुपया घसरला तर रुपयात मोजलेला त्या गुंतवणुकीचा परतावा वाढतो, म्हणजे परदेशी खर्चासाठी ती एक नैसर्गिक “ढाल” ठरू शकते. [1]

[metaslider id="86"]

पण अमितने AI च्या चर्चेत वाहून जाऊन सगळे परदेशी पैसे फक्त tech कंपन्यांत टाकले नाहीत. S&P 500 vs Nasdaq 100 चा फरक समजून, आधी broad index ने सुरुवात करायची, असा त्याचा विचार आहे.

🧮 S&P 500 vs Nasdaq 100 आणि Correlation: Diversification कसं काम करतं?

Correlation म्हणजे दोन बाजार एकत्र किती हलतात: 1 म्हणजे अगदी एकत्र, 0 म्हणजे एकमेकांशी संबंध नाही. PPFAS अहवालानुसार NSE 500 आणि MSCI World चं 3 वर्षांचं rolling correlation गेल्या 25 वर्षांत बहुतेक वेळा 0.7 पेक्षा कमी राहिलं. [1]

Correlation: 0.60

परदेशी वाटा: 25%

फक्त भारत

भारत + परदेश

उदाहरणासाठी गृहीत: दोन्ही बाजारांचा वार्षिक चढ-उतार (volatility) 20% धरला आहे; परतावा तसाच ठेवून फक्त जोखीम कशी बदलते ते दाखवलं आहे. Correlation 1 असेल तर काहीच फायदा नाही. मोठ्या जागतिक संकटात correlation वाढतं, आणि तेव्हा हा फायदा कमी होतो. [1]

🧮 S&P 500 vs Nasdaq 100 साठी किती रक्कम? Allocation Calculator

PPFAS च्या अहवालानुसार परदेशी गुंतवणुकीची सुरुवात करणारे equity portfolio च्या सुमारे 10% पासून सुरुवात करू शकतात, आणि अनुभव आल्यावर हा वाटा 25% ते 33% पर्यंत नेण्याचा विचार करू शकतात. हे सर्वसाधारण सूचक आकडे आहेत, प्रत्येकासाठी ठरलेला नियम नाही. [1]

तुमचा एकूण equity portfolio (₹)

परदेशी वाटा: 10%

भारतीय equityपरदेशी equity

भारतात

परदेशात

उदाहरण (अहवालानुसार): ₹10 लाख portfolio → 10% = ₹1 लाख, 25% = ₹2.5 लाख, 33% ≈ ₹3.3 लाख. परदेशी भागात broad-based passive funds/ETFs ने सुरुवात करावी, असं अहवाल सुचवतो. [1]

🧮 S&P 500 vs Nasdaq 100 मध्ये रुपयाचा परिणाम

परदेशी fund चा परतावा तुम्हाला दोन गोष्टींमुळे मिळतो: त्या index चा डॉलरमधला परतावा, आणि रुपया-डॉलरमधला बदल.

Index चा डॉलरमधला परतावा (%)

रुपया डॉलरच्या तुलनेत घसरला (%)रुपया मजबूत झाला तर उणे (−) टाका

सूत्र: रुपयातला परतावा = (1 + डॉलर परतावा) × (1 + रुपयातील घसरण) − 1. हे उदाहरणासाठी आहे; भविष्यातील परताव्याचा अंदाज नाही.

S&P 500 vs Nasdaq 100: भारतातून गुंतवणूक कशी करता येते?

🏦 भारतीय international funds / FoFsरुपयात SIP करता येते. पण mutual fund उद्योगाला परदेशी गुंतवणुकीसाठी $7 billion ची एकूण मर्यादा आहे; मर्यादेजवळ पोहोचल्याने अनेक schemes नी नवीन गुंतवणूक थांबवली आहे. [4]

🏙️ GIFT City fundsPPFAS अहवालानुसार international passive products साठी GIFT City हा एक मार्ग आहे. उदा. PPFAS GIFT च्या S&P 500 आणि Nasdaq 100 FoF चं किमान गुंतवणूक 26 ऑगस्ट 2026 पासून $5,000 वरून $500 झालं; हे funds डॉलरमध्ये असतात. [1][2]

🌐 थेट परदेशी ETFs (LRS)RBI च्या LRS खाली व्यक्ती वर्षाला $2,50,000 पर्यंत परदेशी पाठवू शकतात. वर्षात ₹10 लाखांपेक्षा जास्त रकमेवर साधारण 20% TCS लागतो, जो income tax भरताना credit म्हणून मिळतो. [3]

🧾 Tax: Budget 2024 नंतर बहुतेक international funds/FoFs वर 24 महिन्यांपेक्षा जास्त ठेवल्यास 12.5% LTCG, त्याआधी slab दर, अशी रचना झाली आहे. लागू होण्याची तारीख आणि तुमच्या fund/route ला काय लागू होतं, हे तुमच्या CA कडून तपासा. [5]

S&P 500 vs Nasdaq 100: 5 जोखीम लक्षात ठेवा

Theme concentrationसंपूर्ण परदेशी गुंतवणूक AI किंवा एखाद्या लोकप्रिय theme मध्ये टाकली, तर ते diversification नसून नवीन concentration होतं. [1]
संकटात correlation वाढतंमोठ्या जागतिक धक्क्यांत भारत आणि परदेशी बाजार एकत्र पडू शकतात. [1]
Currency दोन्ही बाजूंनीरुपया मजबूत झाला तर रुपयातला परतावा कमी होतो.
Nasdaq 100 चा जास्त चढ-उतारTechnology-केंद्रित असल्याने मोठ्या घसरणी सहन करण्याची तयारी हवी. [1]
Fund उपलब्धता आणि नियममर्यादांमुळे fund बंद होऊ शकतात; LRS, TCS आणि tax नियम बदलू शकतात. [4]

🎯 Key Takeaway: S&P 500 vs Nasdaq 100 हा प्रश्न “कोणता जास्त परतावा देईल?” असा नाही, तर “तुमचं उद्दिष्ट काय?” असा आहे. Broad diversification हवं असेल तर S&P 500 सारखा व्यापक index, आणि technology चा जास्त exposure व चढ-उतार सहन करण्याची तयारी असेल तर Nasdaq 100. आणि सुरुवात छोट्या वाट्याने.हा लेख शैक्षणिक आहे; यात कोणत्याही विशिष्ट fund ची खरेदी/विक्री शिफारस नाही.

💬 S&P 500 vs Nasdaq 100: तुमचा कल कोणाकडे आहे? की तुम्ही अजून फक्त भारतातच गुंतवणूक करता? वरच्या calculator मध्ये तुमचा परदेशी वाटा किती आला, ते कमेंटमध्ये सांगा! 👇

📚

हेही वाचा: BazaarBull वर

🧓 Retirement PlannerAsset allocation आणि risk profile 📏 भारताचं Valuationभारत EM पेक्षा महाग का?🛡️ Portfolio Hedge Calculatorघसरणीत portfolio सुरक्षित कसा ठेवावा 🐂 BazaarBull मुख्यपृष्ठसर्व मराठी आर्थिक लेख आणि tools

📎

संदर्भ (References)

Kirti Jha, “S&P 500 vs Nasdaq 100: Which global index fund is right for Indian investors seeking international market exposure?”, Livemint, 26 Oct 2026 (PPFAS च्या The Tortoise Lens, जुलै–सप्टेंबर 2026 वर आधारित; Akshay Falgunia, Fund Manager, PPFAS GIFT).
PPFAS GIFT cuts minimum investment in S&P 500, Nasdaq 100 funds from $5,000 to $500 · Business Today, 26 Aug 2026
Investing in US stocks from India: how the ₹10 lakh TCS threshold works · Business Today, 21 Oct 2026
Only 4 international mutual funds open for fresh investments · Angel One, 20 Aug 2026
Budget 2024 brings relief for gold ETFs, equity FoFs, international schemes · Business Standard

[metaslider id="94"]

Santosh suryawanshi

Zerodha Broking Ltd.: SEBI Reg. No.: INZ000031633 | AP Name: SANTOSH DASHARATH SURYAWANSHI | NSE AP reg. no.: AP2516002991

👉 आजच तुमचे Demat Account उघडा आणि SIP गुंतवणुकीची सुरुवात करा

Angel One किंवा Zerodha पैकी कोणतेही एक अकाउंट उघडा. SIP साठी FundzBazar लिंक वापरा.

स्टेप १ · Demat Account

Angel One

Demat व Trading अकाउंट ऑनलाइन, मोफत उघडा. Referral Code: SLEQ

अकाउंट उघडा →

स्टेप १ · Demat Account

Zerodha

भारतातील सर्वात मोठा broker – Demat व Trading अकाउंट ऑनलाइन उघडा.

अकाउंट उघडा →

स्टेप २ · Mutual Fund SIP

FundzBazar

म्युच्युअल फंड SIP सुरू करण्यासाठी – योग्य फंड निवडीसाठी मार्गदर्शनासह.

SIP सुरू करा →

Dr. Santosh Suryawanshi · AMFI Registered Mutual Fund Distributor (ARN: 157995) · या referral लिंक आहेत. गुंतवणूक बाजारातील जोखमीच्या अधीन आहे.